Μελέτης Η. Μελετόπουλος
Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Γενεύης
Σύγκριση Ελευθερίου Βενιζέλου και Παναγιώτη Κανελλόπουλου/ Οι επιδράσεις του πρώτου στον δεύτερο.
Διάλεξη στο Ιδρυμα Ιστορίας Ελευθερίου Βενιζέλου και τη Λέσχη Φιλελευθέρων, 28.4.2026. Συντονισμό από τον Καθηγητή κ. Νέστορα Κουράκη
Σύνοψη ομιλίας: Ο Ελευθέριος Βενιζέλος υπήρξε πρωτίστως πολιτικός και συμπληρωματικά διανοούμενος ενώ ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος ακριβώς το αντίστροφο. Και οι δύο όμως υπερασπίστηκαν την φιλελεύθερη δημοκρατία απέναντι στον κομμουνιστικό ολοκληρωτισμό και την εθνική ολοκλήρωση με την ενσωμάτωση αλύτρωτων ελληνικών περιοχών στον κορμό του ελληνικού κράτους. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόσληψη της προσωπικότητας του Βενιζέλου από τον νεαρό Κανελλόπουλο κατά την διάρκεια του Μεσοπολέμου. Παρά το γεγονός ότι ο αδελφός της μητέρας του Κανελλόπουλου Δημήτριος Γούναρης υπήρξε ο μεγάλος αντίπαλος του Βενιζέλου και εκτελέστηκε το 1922 από την βενιζελική παράταξη, ο Κανελλόπουλος στην ουσία του εθνικού διχασμού δικαίωσε την γεωπολιτική οπτική του Βενιζέλου και όχι του θείου του. Σε πολλά νεανικά κείμενα του Κανελλόπουλου συγκρίνονται οι δύο πολιτικοί αρχηγοί και η σύγκριση αποβαίνει υπέρ του Βενιζέλου. Προκαλεί θαυμασμό η ικανότητα αποστασιοποίησης και η αντικειμενική οπτική του Κανελλόπουλου κατά την διάρκεια του εθνικού διχασμού. Ενδιαφέρον επίσης παρουσιάζει το γεγονός ότι ο Κανελλόπουλος μετά τον θάνατο του Γούναρη επέλεξε ως μέντορά του έναν κορυφαίο βενιζελικό πολιτικό, τον Αλέξανδρο Παπαναστασίου. Τελικώς, το 1935 ο Κανελλόπουλος ίδρυσε το Ενωτικό Κόμμα με σκοπό την υπέρβαση του εθνικού διχασμού. Μεγάλος μέρος των μελών του Ενωτικού Κόμματος, πάντως, προέρχονταν από τον βενιζελικό χώρο.
